Sức Khỏe

Bạn biết gì về HPV và Ung thư cổ tử cung

Readzobài viết giới thiệu Facts ngắn gon về mối liên hệ giữa HPV và ung thư cổ tử cung

1116 Đã xem

·       

  HPV(vi rút sinh u nhú ở người)  là 1 nhóm vi rút phổ biến trên toàn thế giới

·         Có hơn 100 type HPV,trong số đó ít nhất 13 loại gây ung thư

·         HPV chủ yếu lây qua đường tình dục và nhiều người nhiễm HPV 1 thời gian ngắn sau khi bắt đầu quan hệ tình dục

·         Ung thư cổ tử cung do nhiễm 1 số type HPV qua đường tình dục

·         2 type HPV là 16 và 18 là nguyên nhân 70% ung thư cổ tử cung và  các sang thương  tiền ung thư

·         Cũng có những bằng chứng cho thấy có mối liên quan giữa HPV và ung thư hậu môn,âm hộ,âm đạo,dương vật

·         Ung thư cổ tử cung đứng thứ 2 trong tất cả loại ung thư ở phụ nữ ở nước ít phát triển với khoảng 445 000 ca mới mắc năm 2012(chiếm 84% ca mới mắc trên toàn thế giới)

·         Vào năm 2012,xấp xỉ 270 000 phụ  nữ chết do ung thư cổ tử cung,trong đó ,hơn 85% trường hợp ở nước thu nhập thấp và trung bình

·         Vaccine HPV type 16 và 18 đã được sử dụng ở 1 số nước

Tổng quan

HPV là vi rút gây bệnh phổ biến nhất đường sinh dục.Hoạt động tình dục quá mức ở nam và nữ sẽ dễ nhiễm HPV ở thời điểm nào đó và có thể nhiễm lại.

Khoảng thời gian đỉnh dễ bị nhiễm nhất ở cả nam và nữ là sau khi bắt đầu quan hệ tình dục,khoảng thời gian này ngắn.HPV  được lây truyền qua đường tình dục,mô hình tiếp xúc trực tiếp da với da mới có sự lây nhiễm

Có nhiều type HPV khác nhau,1 số chúng không gây bệnh.Nhiễm HPV  thường khỏi bệnh mà không có bất kì sự can thiệp nào trong vài tháng ,90% thường sau 2 năm.1 số ít nhiễm HPV với type nhất định có thể dẫn đến ung thư.Đến nay,Ung thư cổ tử cung là bệnh liên quan đến HPV nhiều nhất.Gần đây hầu như những  ca Ung thư cổ tử cung đêu có nhiễm HPV

.

Mặc dù những dữ liệu về ung thư đường sinh dục hậu môn còn hạn chế hơn ung thư cổ tử cung nhưng có bằng chứng cho thấy mối  liên quan giữa nhiễm HPV và ung thư hậu môn,âm đạo,âm hộ và dương vật.

Những bệnh do HPV không phải ung thư (đặc biệt type 6 và 11) gây mụn cóc đường sinh dục và u nhú đường hô hấp (khối u phát triển trong đường hô hấp từ mũi,miệng đến phổi).Mặc dù những bệnh này hiếm khi  dẫn đến tử vong ,nó có thể gây ra bệnh quan trọng hơn.Mụn cóc sinh dục rất phổ biến

Triệu chứng và dấu hiệu

Nhiễm HPV thường không có triệu chứng đặc hiệu mà thường hồi phục tự nhiên.Tuy nhiên nhiễm trùng dai dẳng HPV với type đặc biệt (như 16 và 18) sẽ dẫn đến sang thương  tiền ung.Nếu không điều trị,những sang thương  này có thể dẫn đến ung thư cổ tử cung nhưng phải  mất nhiều năm

Ung thư CTC chỉ gây triệu chứng khi ở giai đoạn đang diễn tiến,bao gồm:

  • Thường xuyên chảy máu giữa kì kinh hay sau quan hệ tình dục
  • Đau lưng,chân,khung chậu
  • Chán ăn,sụt cân,hay mệt mỏi
  • Phù 1 chân

Nhiễm  HPV gây ung thư CTC như thế nào?

Mặc dù nhiễm HPV sẽ tự hết và nhiều tổn thương tiền ung có thể lành tự nhiên nhưng có 1 nguy cơ cho tất cả phụ nữ  là nhiễm HPV có thể mãn tính và tổn thương tiền ung thư có thể thành ung thư CTC xâm lấn

Mất khoảng 15-20 năm hình thành ung thư CTC ở phụ nữ có hệ miễn dịch bình thường,và chỉ mất 5-10 năm  đối với người suy giảm miễn dịch như HIV không điều trị

Những nguy cơ nhiễm HPV tiến triển thành ung thư CTC

·         Thời gian đầu quan hệ tình dục

·         Quan hệ nhiều người

·         Hút thuốc

·         Suy giảm hệ miễn dịch

·         Đối phó với vấn đề này

.Trên toàn thế giới K CTC là 1 trong 4 ung thư thường gặp nhất ở phụ nữ với khoảng 530 000 ca mới mắc năm 2012 chiếm 7.5% ca tử vong do ung thư ở phụ  nữ.Mỗi năm có hơn 270 000 chết vì K CTC mỗi năm,hơn 85% là xảy ra các quốc gia ít phát triển

Ở nước đã phát triển,đã có các chương trình tầm soát,tổn thương tiền ung thư phát hiện ở giai đoạn còn điều trị được.Điều trị sớm làm giảm 80% ca ung thư ở những nước này

Ở nước đang phát triển,chương trình tầm soát chưa được phổ biến nên chỉ phát hiện khi bệnh đã diễn tiến và có triệu chứng.Ngoài ra điều trị ở giai đoạn muộn cũng ít hiệu quả nên tỉ lệ tử vong do K CTC cao hơn ở những nước này

Tỉ lệ tử vong do K CTC trên toàn cầu là 52% có thể giảm xuống nếu có chương trình tầm soát và điều trị hiệu quả.

Tầm soát ung thư cổ tử cung

·         Tầm soát  K CTC là 1 test  ở phụ nữ không có triệu chứng và khỏe mạnh.Những tổn thương tiền ung thư  phải mất nhiều năm mới thành ung thư và nếu được phát hiện sớm thì có thể điều trị khỏi.

·         Có 3 test tầm soát hiện nay đang dùng là

·         Pap test

·         Acetic acid test

·         HPV test

Vaccine HPV

Hiện nay có khoảng 2 loại vaccine chống lại cả HPV 16 và 18 là Cervarix và Gardasil(lịch tiêm 0-2-6)

Những thử nghiệm lâm sàng cho thấy cả 2 loại vaccine này đều an toàn và có hiệu quả cao

Nên chích vaccine trước khi quan hệ tình dục lần đầu tiên

Vaccine không phải để điều trị HPV và bệnh liên quan đến HPV như ung thư

1 số nước đã bắt đầu sử dụng vaccine chon nam  để ngăn chặn ung thư dương vật  cũng như cho nữ.CDC khuyến cáo nên tiêm vaccine cho nữ từ 13-26 tuổi-đó là chính sách sức khỏe cộng đồng hiệu quả nhất chống lại  CTC

Vaccine HPV không thể thay thế việc tầm soát K CTC.Ở 1 số nước  vaccine HPV được giới thiệu nhưng chương trình tầm soát vẫn còn phát triển và kéo dài hơn

 

Nguồn: WHO.com

 

 

Bạn nghĩ sao về bài viết này ?

Bình luận về bài viết Bạn biết gì về HPV và Ung thư cổ tử cung

Bài viết mới đăng

wanna join us!

Hãy tham gia cùng chúng tôi

Tại ReadZo, có rất nhiều cơ hội để phát triển kĩ năng viết đồng thời tạo dựng nguồn doanh thu. Nếu bạn đang tìm kiếm một phương thức kiếm tiền online thì ReadZo sẽ giúp bạn.

Tìm hiểu thêm
Trở thành tác giả chuyên nghiệp và tự chủ tài chính